"Bakliyat üretimi de tüketimi de teşvik edilmeli"
İzmir Ticaret Borsası Yönetim Kurulu Başkan Yardımcısı Ercan Korkmaz, son 10 yılda üretim ve tüketiminde artış yaşanan bakliyatta üretimin nüfus artışının gerisinde kaldığını açıklayarak, daha yüksek rakamlara ulaşılması için teşvik uygulanmasını istedi
Son 10 yılda, Türkiye’de bakliyat üretim ve tüketim miktarlarının artış gösterdiğini söyleyen İzmir Ticaret Borsası Yönetim Kurulu Başkan Yardımcısı Ercan Korkmaz, “2012’de 1,12 milyon ton olan tüketim miktarı, artan nüfusun etkisiyle 2022’de yüzde 9 yükselerek 1,21 milyon seviyelerine ulaştı. 2022 Türkiye baklagil arzında yüzde 21, toplam kullanımda ise yüzde 39’luk artış gerçekleşti” dedi.
Bakliyat üretimindeki artışın nüfus artışının gerisinde kalması nedeniyle ithalat miktarında artış olduğunu vurgulayan Ercan Korkmaz, “2012’de 215 milyon dolarlık bakliyat ithalatı yaparken 2022’de 674 milyon dolara yükseldi. Bu durum, bakliyat fiyatlarını yurtdışı gelişmelere karşı daha duyarlı hale getirdi. Dünya fiyatlarındaki yükselme nedeniyle, ülkemizde fiyatlar arttı. Gerek iç talebin karşılanması gerekse dünya bakliyat ticaretinde önemli aktör olmamız nedeniyle artan ithalatımız dünya baklagil ithalatında üst sıralara yükselmemize neden oldu. Oysa Türkiye’de baklagiller, tarla bitkileri ekiminde tahıllardan sonra ikinci sırada. Nohut, mercimek ve fasulye toplam baklagil üretiminin yüzde 98,3’ünü oluşturuyor. Ülkemiz 580 bin ton nohut üretimi ile dünyada üçüncü, 445 bin ton mercimek üretimi ile dördüncü, 270 bin ton fasulye üretimi ile 22. sırada. 2022’de en önemli bakliyatlar arasında yer alan bu üç ürünün dünyadaki toplam üretiminde ülkemizin payı ise yüzde 2,44 seviyesinde” diye konuştu.
Korkmaz, bakliyatın sağlıklı beslenmedeki yerini de anlatarak, şunları söyledi; “Üretimi, ihracattaki katma değerin yanında tüketimindeki faydaları da göz önünde tutarak ele almak gerekiyor. Sağlıklı ve dengeli beslenme düzeninde çok önemli yere sahip olan bakliyatlar daha az suya ihtiyaç duyması, toprağı koruması ve karbon salınımını azaltıcı etkisi ile sürdürülebilir tarımsal üretime önemli katkılar sağlıyor. Bu önemli ürüne dikkat çekmek için Birleşmiş Milletler 2016’yı Uluslararası Bakliyat Yılı ilan etti ve 10 Şubat’ın Dünya Bakliyat Günü olarak kutlanmasına karar verdi. Dünya Bakliyat Günü, gıda güvenliğini ve beslenmeyi artırmak amacıyla sürdürülebilir gıda üretiminin parçası olarak bakliyatın besinsel ve çevresel faydaları konusunda farkındalık yaratılmasını amaçlıyor. Böylesine değerli ürün grubunun tüketilmesi kadar yetiştiriciliğinin de teşvik edilmesi önemli. Ülkemiz gibi üretim potansiyeli yüksek coğrafyada ekonomik olarak önem taşıyor. Çalışma ve desteklemelerle üretim, yaygınlaşır, tüketime de olumlu etki yaratır.”
Ercan Korkmaz, üretim teşviklerini şöyle sıraladı; “Çeşit sayısının az olması nedeniyle yeni çeşitler geliştirilmesi, bakla, bezelye, börülce gibi ekim alanı düşük kalan baklagillerin ekim nöbetine alınması, yerel çeşitlilik sağlanması, kurak mevsimlerde kuru tarım alanlarında baklagillerle düzenleyici tedbir alınması, başta İç Anadolu, nadas alanlarında baklagil üretimine destek verilmesi, baklagillere özgü teknolojik tarım ekipmanlarının geliştirilmesi, üreticiye verilen prim desteklerinin bakliyat üretiminin sürdürülebilir olmasına imkân sağlayacak miktara çıkarılması. İzmir Ticaret Borsası olarak Dünya Bakliyat Günü’ne dikkat çekmek için farkındalık projeleri yürütmeye çalışıyoruz. 2017 yılında, farkındalık yaratmak ve bölgemizin baklagil ürünlerine verdiği önemi göstermek adına “Geçmişten Bugüne Ege’de Baklagilli Yemekler” adlı kitap çalışmasını yayınladık. İzmir Ticaret Borsası olarak benzer çalışmalarla bakliyatın önemi konusunda kamuoyunda farkındalık yaratmak adına aralıksız olarak çalışmamız gerektiğini 10 Şubat Dünya Bakliyat Günü’nde bir kez daha ifade etmek isteriz.”